സ്പെക്ട്രം ലേലം ആദ്യ ദിവസം നടന്നത് 77,000 കോടി രൂപയ്ക്ക്

700 മെഗാഹെർട്‌സ്, 2500 മെഗാഹെർട്‌സ് തുടങ്ങിയ പ്രീമിയം ബ്രാൻഡുകളുടെ ഇല്ലായ്‌മ പ്രകടമാക്കുന്ന ഈ പ്രക്രിയ ചൊവ്വാഴ്ച്ച തന്നെ മറ്റൊരു റൗണ്ട് അല്ലെങ്കിൽ രണ്ടിൽ അവസാനിപ്പിക്കാമെന്ന് അധികൃതർ പറഞ്ഞു. ആഭ്യന്തര കവറേജിന് അനുയോജ്യമെന്ന് കരുതുന്ന 700 മെഗാഹെർട്സ് ബാൻഡ് 2016 ലെ ലേലത്തിലും വിറ്റുപോയില്ല. അതിനുശേഷം ടെലികോം റെഗുലേറ്ററി അതോറിറ്റി ഓഫ് ഇന്ത്യ (ട്രായ്) അതിന്റെ വില 40 ശതമാനം കുറയ്ക്കുകയാണ് ഉണ്ടായത്. 2016 ലെ സ്പെക്ട്രം ലേലത്തിൽ സർക്കാർ 65,789 കോടി രൂപ നേടിയിരുന്നു.

നിലവിലുള്ളവരിൽ ഭാരതി എയർടെൽ അതിൻറെ എയർവേവ് വിടവുകൾ നികത്താൻ സ്പെക്ട്രത്തിനായി ലേലം വിളിച്ചതായി പറയുന്നു, എന്നാൽ, വോഡഫോൺ ഐഡിയ അതിൻറെ സാന്നിധ്യം ഇവിടെ വെളിപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല. ആർ‌കോമിൽ നിന്ന് നേടിയ സ്‌പെക്ട്രം കാലഹരണപ്പെടുന്നതിനാൽ 4 ജി സ്പെക്ട്രത്തിന്റെ ജിയോയുടെ ആവശ്യം ഏറ്റവും ഉയർന്നതാണ്. അന്തിമ സംഖ്യകൾ ലേലത്തിൻറെ അവസാനത്തിൽ ലഭ്യമാകുമ്പോൾ, ബിഡ്ഡിംഗ് വരുമാനത്തിൽ നിന്ന് നടപ്പ് സാമ്പത്തിക വർഷത്തിൽ 12,000-13,000 കോടി രൂപ വരുമാനമായി സർക്കാർ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നുണ്ട്.

അടുത്ത സാമ്പത്തിക വർഷത്തിലും സമാനമായ തുക പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. ബാൻഡുകളെ ആശ്രയിച്ച് 25 മുതൽ 50 ശതമാനം വരെ പണമടയ്ക്കൽ കൂടാതെ, ഒരു കാലയളവിൽ 16 തവണകളായി ലേലം വിളിക്കാൻ കഴിയും. 2020-21 ലെ കേന്ദ്ര ബജറ്റിൽ ആശയവിനിമയ സേവനങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള വരുമാനം 44,000 കോടി രൂപയായിരുന്നു. ആദ്യ ദിവസത്തിൻറെ അവസാനത്തിൽ സ്പെക്ട്രത്തിന്റെ 37 ശതമാനവും അളവനുസരിച്ച് 19 ശതമാനവും വിറ്റിരുന്നു.

800 മെഗാഹെർട്സ്, 2300 മെഗാഹെർട്സ് ബാൻഡുകളിലെ എയർവേവുകൾക്ക് പരമാവധി പ്രതികരണം ലഭിച്ചു. 4 ജിക്ക് അനുയോജ്യമായ 800 മെഗാഹെർട്സ് സ്പെക്ട്രത്തിന്റെ 65 ശതമാനവും 2300 മെഗാഹെർട്സ് ബാൻഡിൽ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്ന എയർവേവുകളുടെ 89 ശതമാനവും വിറ്റു. 10,000 കോടി രൂപയിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ പണം നിക്ഷേപിച്ച റിലയൻസ് ജിയോ 800 മെഗാഹെർട്‌സിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ വാങ്ങുന്ന ടെലികോം കമ്പനിയാണെന്ന് ബോധ്യപ്പെട്ടു. 700 മെഗാഹെർട്സ്, 800 മെഗാഹെർട്സ്, 900 മെഗാഹെർട്സ് എന്നിവയുടെ കാര്യത്തിൽ നൽകേണ്ട മുൻകൂർ തുക ബിഡ്ഡിംഗ് അവസാനിക്കുന്ന മൊത്തം വിലയുടെ 25 ശതമാനമാണ്. മറ്റ് ബാൻഡുകളിൽ, ഓപ്പറേറ്റർമാർ മൊത്തം തുകയുടെ പകുതി മുൻകൂർ അടങ്കൽ തുകയായി സമർപ്പിക്കേണ്ടതുണ്ട്.

നിലവിലെ ലേലങ്ങളിൽ വിറ്റഴിക്കപ്പെടാത്ത സ്പെക്ട്രം ടെലികോം റെഗുലേറ്ററി അതോറിറ്റി ഓഫ് ഇന്ത്യയുമായി (ട്രായ്) കൂടിയാലോചിച്ച ശേഷം അടുത്ത ബിഡ്ഡിംഗ് പ്രക്രിയയിൽ വിൽപ്പനയ്ക്ക് വയ്ക്കുമെന്ന് ടെലികോം സെക്രട്ടറി അൻഷു പ്രകാശ് വ്യക്തമാക്കി. അടുത്ത 5 ജി ലേലം സാമ്പത്തിക വർഷം 22 ൽ നടത്തുമെന്ന് അദ്ദേഹം സൂചന നൽകി. അതേസമയം, ടെൽകോസിൻറെ കയ്യിൽ കൂടുതൽ സ്പെക്ട്രം വരുന്നത് മികച്ച സേവനങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുമെന്ന് ടെലികോം മന്ത്രി രവിശങ്കർ പ്രസാദ് പറഞ്ഞു. 5 ജി സ്പെക്ട്രം ലേലം യഥാസമയം നടക്കുമെന്നും അതിനിടയിൽ വ്യവസായത്തിന് പരിസ്ഥിതി വ്യവസ്ഥ കെട്ടിപ്പടുക്കുന്നതിന് പ്രവർത്തിക്കുമെന്നും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു.

യുഎസ്, യുകെ, ഓസ്‌ട്രേലിയ, ജപ്പാൻ എന്നിവയുമായി താരതമ്യപ്പെടുത്തുമ്പോൾ കരുതൽ വില വളരെ കുത്തനെയുള്ളതാണെന്ന് വ്യവസായം വിലയിരുത്തി. 2020 ഡിസംബർ 16 ന് കേന്ദ്രസർക്കാർ 4 ജി ലേലത്തിന് അംഗീകാരം നൽകി. 2251 മെഗാഹെർട്സ് എയർവേവ് വാഗ്ദാനം ചെയ്ത് 3.92 ട്രില്യൺ രൂപ ഖജനാവിന് ലഭിക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. എന്നാൽ, 5 ജി സ്പെക്ട്രം ഓഫറിൽ നിന്ന് മാറ്റി നിർത്തുകയുണ്ടായി. എം‌എസ്‌ടി‌സി സർക്കാരിനായി എയർവേവ് വിൽപ്പന നടത്തുന്നു. 2014 സെപ്റ്റംബറിൽ കൽക്കരി ഖനികളുടെ വിഹിതം സുപ്രീം കോടതി റദ്ദാക്കിയതിനെത്തുടർന്ന് ഇതേ പൊതുമേഖലാ സ്ഥാപനം 2015 ൻറെ ആരംഭത്തിൽ കൽക്കരി ലേലം നടത്തിയിരുന്നു.